Strona główna » Izrael » Tel Awiw-Jaffa

Tel Awiw-Jaffa, Izrael

Elżbieta Bulińska
Rating 4/5

Ocena 3.50 z 5.00. 2 głosów oddanych

Wyświetlono: razy.

Tel Awiw-Jaffa, Tel' Aaîa-Yapô, stolica Izraela (siedzibą władz centralnych jest Jerozolima), w zachodniej części kraju, nad Morzem Śródziemnym, ośrodek administracyjny okręgu Tel Awiw. 357 tys. mieszkańców, zespół miejski 1880 tys. mieszkańców (1993). Największy w kraju ośrodek finansowy i gospodarczy.

Jaffa była zasiedlona już w V tysiącleciu p.n.e. Ok. 1500 p.n.e. wzmiankowana w źródłach pisanych pod nazwą Japu. W I tysiącleciu p.n.e. rozwijała się jako jeden z głównych portów starożytnej Palestyny. Położona na pograniczu oddzielającym ziemie zamieszkane przez plemiona izraelskie od ziem Filistynów, stała się przedmiotem walk.

Zdobywana kolejno przez: Filistynów, Egipcjan, Fenicjan, Asyryjczyków, Aleksandra III Wielkiego, Persów, Ptolemeuszów, Seleucydów, Greków, Hebrajczyków, Rzymian, Arabów. 1126-1268 (z przerwami) w posiadaniu krzyżowców. W XVI w. zajęta przez Turków osmańskich. Od IV w. siedziba biskupstwa. Podczas wypraw krzyżowych silnie ufortyfikowana.

W opracowanym w 1947 planie podziału ziem palestyńskich znalazła się w części arabskiej. Tel Awiw założyli w 1908 osadnicy żydowscy, prawa miejskie od 1921 (pierwsze żydowskie miasto na świecie). 14 maja 1948 w Tel Awiwie proklamowano powstanie Państwa Izrael. 1948-1967 siedziba parlamentu izraelskiego - Knesetu. 1949 Tel Awiw i Jaffę połączono w jedno miasto.

Te dwie miejscowości - jedna powstała na początku bieżącego stulecia, druga o kilku tysiącach lat historii - stanowią dziś jedno miasto, liczące ponad 400 tys. mieszkańców. Według mitologii greckiej na rafach Jaffy Perseusz uwolnił Andromedę w momencie, gdy miał ją połknąć potwór morski. To tutaj prorok Jonasz wsiadł na okręt płynący do Tarszisz. Św. Piotr dokonał tu cudu wskrzeszenia Tabity i otrzymał od Boga w symbolicznym widzeniu nakaz przyjęcia pogan do Kościoła.

Według Starego Testamentu Jaffę miał założyć Jafet zaraz po ustąpieniu potopu, która przyniósł sławę jego ojcu, Noemu. W 1468 r. p.n.e. Jafę zdobyli Egipcjanie, którzy podstępnie dostali się do miasta ukryci w glinianych dzbanach. Za czasów Salomona Jaffa stała się znaczącym portem morskim.

Jeden z najstarszych znanych portów, Jaffa (wówczas Joppa) został wspomniany już przez Hirama, króla Tyru, w rozmowie z Salomonem (2 Krn 2,15), wymienił go też autor Księgi Jonasza (1,3). Przez stulecia był to główny port Palestyny i miejsce, w którym wysiadali na ląd pielgrzymi zdążający do Jerozolimy.

Za murami portu widać grupę poczerniałych skał, z których największa została nazwana imieniem mitologicznej Andromedy, przykutej do tej skały w ofierze morskiemu potworowi i uwolnionej przez Perseusza. Podczas odbudowy ortu i pogłębiania szlaków wodnych skała została uszkodzona.