Strona główna » Irlandia » Tradycyjna muzyka

Tradycyjna muzyka, Irlandia

Ocena 4.17 z 5.00. 6 głosów oddanych

Wyświetlono: razy.

O atrakcyjności irlandzkich festiwali decyduje przede wszystkim tradycyjna muzyka, która zdominowała wiele imprez zwanych Fleadh. Największa z nich to Fleadh Cheoil na hÉireann, w trakcie której odbywa się finał konkursu muzyki i tańca. Dużą popularnością na wyspie cieszy się mieszanka muzyki country i tradycyjnych melodii irlandzkich.

Oczywiście, nie może zabraknąć irlandzkiego folku w czystej postaci oraz kapel rockowych przygrywających w pubach na wsiach. Bardzo lubiane są także ballady, choć ten termin bywa interpretowany na tysiące sposobów. Najważniejsze jednak są tradycyjne sesje muzyki folk w pubach, śpiewanej przy akompaniamencie skrzypiec, fletów, akordeonu i bębna, czyli bodhránu (wym. „baúron”). Najlepszych wykonawców można spotkać na zachodnim wybrzeżu (zwłaszcza w Clare, Donegal i Galway).

Tradycyjnie sesje muzyczne odbywały się w niedzielne wieczory, co na ogół jest ciągle przestrzegane na wsi (przyczyną był dawny zakaz urządzania zabaw w sobotę po północy). Coraz częściej równie ważne stają się piątek i sobota. Imprezy błyskawicznie się rozkręcają i zdarza się, że w barze pustym o 22.00 pół godziny później słychać muzykę i robi się tłoczno. Mimo że atmosfera podczas sesji jest bardzo sympatyczna i rozluźniona, trzeba jednak pamiętać o podstawowych zasadach taktownego zachowania. Na przykład ci, którzy mieliby ochotę dołączyć do grających, powinni najpierw usiąść, posłuchać i upewnić się, czy potrafią zagrać na równie wysokim poziomie, a potem poprosić o zgodę lidera. Należy wiedzieć, że puste krzesła obok muzyków są przeznaczone dla innych ewentualnych wykonawców, a nie dla publiczności.

Większość muzyki instrumentalnej, jaką można usłyszeć w Irlandii, to muzyka do tańca. Pierwotnie grana w kuchniach, stodołach czy na rozstajach wiejskich dróg podczas wesel, styp i z okazji różnych dorocznych świąt, przez stulecia dawała ludziom rozrywkę i sposobność wyrażenia emocji, porywając ich do tańca. Muzyka ta wymaga od słuchaczy aktywnego zaangażowania, dalece wykraczającego poza uprzejme oklaski, często zresztą podział na wykonawców i publiczność jest w niej sztuczny i tylko utrudnia ekspresję. W luźnej, wesołej, sprzyjającej spontaniczności atmosferze pubu, sesja - bo tak zwie się ów typ kameralnego koncertu - przeradza się szybko we wspólną zabawę z przytupywaniem, wystukiwaniem rytmu palcami, kołysaniem ramionami i oczywiście tańcem.

Każda melodia do tańca stanowi jedynie pewien szkielet, który dopiero sam wykonawca ozdabia, wzbogaca i rozwija wedlug wlasnego uznania. Jest to rodzaj kontrolowanej improwizacji, w której muzyk za każdym razem tworzy jakby wszystko od nowa. Wymaga ona z tego względu czegoś więcej niż tylko doskonałej techniki, a mianowicie ogromnej kreatywności, nic dziwnego zatem, że największym mistrzom w tej dziedzinie chętnie akompaniują nawet najbardziej renomowani wykonawcy.

Niemal wszystkie irlandzkie melodie mają tę samą podstawową strukturę: dwie ośmiotaktowe części, zwane strains, które grane dwukrotnie tworzą 32-taktową całość, powtarzaną następnie od początku. W czasie sesji zmiana jednej melodii w drugą często sygnalizowana jest przez wykonawców okrzykami; potem następuje krótka przerwa na przepłukanie gardła, a po niej muzycy rozpoczynają kolejny zestaw dwóch-trzech kawałków.

Większość melodii do tańca to reel (wymawiane "ril") i jig (wymawiane "dżig"), ale każdy wykonawca musi również umieć zagrać w razie potrzeby hornpipe (taniec o strukturze podobnej do jigów), polkę, slide, mazurka, scottiche czy highland. Według ostatnich badań z 1985 r. repertuar irlandzkich muzyków obejmował ponad 6 tysięcy jigów, reeli i hornpipes. Mimo istnienia formalnych szkół tradycje muzyczne przekazuje się przede wszystkim ustnie, wykonawcy uczą się melodii w czasie występów, jedni od drugich, a popularność poszczególnych utworów bezustannie się zmienia.