Strona główna » Polska » CERKWIE KARPACKIE

CERKWIE KARPACKIE

CERKWIE KARPACKIE

Tomek Drewa
2006-06-11 14:48:51

Wyświetlono razy (ostatnio: )

http://tomekdrewa.w.interia.pl

Na obszarach górskich położonych na wschód od doliny Popradu, tj. we wschodniej części Beskidu Sądeckiego, Beskidzie Niskim, Bieszczadach i ich pogórzach spotkać możemy, występujące w znacznym zagęszczeniu, drewniane obiekty sakralne obrządku wschodniego. Z jednej strony zróżnicowane zależnie od regionu, z drugiej zawierające pewne wspólne elementy, niezależnie od lokalizacji. Zdjęcia zamieszczone poniżej wykonałem w lipcu 2004 roku w Bieszczadach.

Wspólne cechy cerkwii

Trójdzielna bryła, w której wyróżnić możemy prezbiterium, nawę oraz tzw. babiniec - swoisty przedsionek, miejsce, poza które kobiety - jako nieczyste - nie miały kiedyś wstępu.
Orientacja - z reguły cerkwie ulokowane są tak, by prezbiterium było skierowane w kierunku wschodnim.
Położenie - cerkwie z reguły były usytuowane w centralnym punkcie wsi, na wzgórzu, wyżej od domostw (co miało podkreślać ich wyższość i wyjątkowość), a także w pobliżu strumienia (względy przeciwpożarowe).
Konstrukcja - bryła cerkwi z reguły jest konstrukcji zrębowej, natomiast wieża - konstrukcji szkieletowej. Całość była z zewnątrz pokryta gontem lub deszczułkami - czyli oszalowana, co miało ją zabezpieczać od zgubnego wpływu czynników atmosferycznych.
Charakterystyczne cerkiewne banie o barokowych, zaokrąglonych kształtach wznoszące się nad każdą częścią cerkwi.
Różnice wynikają niemal wyłącznie z regionalnej tradycji, która nakazywała budować obiekty cerkiewne w określonej formie.

Typy cerkwii

Cerkiew łemkowska "czysta stylowo" - konstrukcja zrębowa, trójdzielna, utworzona z trzech czworobocznych, zbliżonych do kwadratu pomieszczeń: prezbiterium, nawy, babińca, nawa jest zawsze najwyższa; nawa i prezbiterium przykryte są namiotowymi, skokowo łamanymi, również zrębowymi kopułami i dachami; dominantę stanowi wieża ...