Historia Przylądka Dobrej Nadziei

karolkk Wyświetlono: 1752 razy 2005-09-10 13:37:18

Ocena:3.19230769231 (26 głosów)

Dzieje człowieka na Przylądku Dobrej Nadziei mają początek dziesiątki tysięcy lat temu wraz z pojawieniem się plemion epoki kamienia łupanego.
http://capetown.webpark.pl/main.html

HISTORIA PROWINCJI CAPE

Khoikhoi

Dzieje człowieka na Przylądku Dobrej Nadziei mają początek dziesiątki tysięcy lat temu wraz z pojawieniem się plemion epoki kamienia łupanego. Ich następcami były szczepy San - prowadzące tryb życia zbieraczo-łowiecki. Jedynymi śladami ich bytności na tym terenie są wspaniałe malowidła na ścianach jaskiń. Jednakże kiedy przybyli tu pierwsi Portugalscy marynarze okolice Przylądka zamieszkiwał lud Khoikhoi - potomkowie ludu San. Prowadząc na pół-osiadły tryb życia zajmowali się głównie pasterstwem owiec i bydła.

Portugalczycy

Przybycie Portugalczyków związane było z poszukiwaniem morskiego szlaku do Indii i najcenniejszego towaru wieków średnich - przypraw. Bartholomeu Dias okrążył Przylądek w 1487 roku nadając mu nazwę Cabo da Boa Esperanca (Przylądek Dobrej Nadziei). Jego uwaga skoncentrowana była jednak na korzyściach płynących z handlu z Indiami i ze wschodnim wybrzeżem Afryki.

W 1503 roku Antonio de Saldanha jako pierwszy Europejczyk wspiął się na Górę Stołową (Table Mountain). Portugalczycy nie upatrywali korzyści w kolonizacji tych ziem. Przylądek nie mógł zaoferować w ich przekonaniu wiele więcej niż uzupełnienie słodkiej wody a próby handlu z Khoisanami często kończyły się aktami przemocy. Poza tym wybrzeże i częste w tej okolicy sztormy stanowiły poważne zagrożenie dla słabych konstrukcji ówczesnych statków.

Holendrzy

Pod koniec XVI w. angielscy i holenderscy kupcy zaczęli rywalizować z Portugalczykami a Przylądek stał się regularnym przystankiem dla dręczonych przez szkorbut marynarzy. W 1647 roku holenderski statek Dutch East Indiaman rozbił się w Zatoce Stołowej (Table Bay). Jego ocalała załoga zbudowała fort u stóp Góry Stołowej i przebywała tu przez rok zanim nadeszła pomoc z Holandii. Ten wypadek był początkiem pomysłu na stałe osadnictwo w okolicach Przylądka. Zarząd Dutch East India Company (firmy prowadzącej wymianę handlową z Indiami) nie żywił intencji kolonizowania kraju. Ich zamierzeniem było stworzenie bezpiecznej bazy, w której statki mogłyby zatrzymywać się w celu uzupełnienia zapasów mięsa, owoców i jarzyn.

Jan van Riebeeck został wybrany osobą odpowiedzialną za wykonanie tego przedsięwzięcia. Miał poprowadzić małą ekspedycję na okręcie flagowym Drommedaris. Do jego zadań należeć miało wybudowanie fortu, kupowanie mięsa od Khoisan i założenie ogrodu. Dobił do wybrzeży Zatoki Stołowej 6 kwietnia 1652 roku. Zbudował fort otoczony glinianymi ścianami niedaleko miejsca, w którym znajduje się zachowany do dzisiaj kamienny zamek i założył ogrody, które obecnie zamieniono na Ogród Botaniczny (Botanical Gardens). W 1660 van Riebeeck zasadził żywopłoty z gorzkiego migdałowca aby odseparować Europejczyków od Khoisan. Żywopłoty biegły wokół zachodniego podnóża Góry Stołowej aż do Zatoki Stołowej - podziały zachowały się do dzisiaj w Ogrodzie Botanicznym Kirstenbosch. Żywopłoty chroniły 120 Europejczyków oddzielając jednocześnie Khoisan przez co osada zaczęła cierpieć na chroniczny brak siły roboczej. Wobec takiej sytuacji następnym posunięcem van Riebeeck'a było sprowadzenie robotników z Madagaskaru, Ceylonu, Indii, Malajów i Indonezji.

W ogromnej przewadze społeczność osady stanowili Holenderscy żołnierze i marynarze, którzy niejednokrotnie zmuszani byli do służby w Ziemi Przylądkowej. W 1685 roku dołączyło do nich około 200 Hugenotów - francuskich kalwinów uciekających przed prześladowaniami za rządów króla Ludwika XIV.

Populacja osadników osiągnęła 1000 osób dopiero w 1745 roku. Wtedy to małe grupki Białych zaczęły odłączać się szukając dogodnego miejsca stałego pobytu w innych częściach Afryki. Byli to pierwsi trekboers (w wolnym tłumaczeniu: farmerzy poruszający się w wozach ciągniąnych przez woły).

Kapsztad tymczasem stawał się w pełni tego słowa znaczeniu miastem portowym zapewniającym mieszkańcom europejski poziom życia. Przyciągał coraz większą ilość przedsiębiorców i rzemieślników zajmujących się obsługą zawijających do portu statków i ich załóg. Kapsztad zasłynął jako Tawerna Mórz (Tavern of the Seas), w której chętnie zatrzymywał się każdy żądny wrażeń żeglarz, korsarz czy kupiec podróżujący między Europą a Wschodem (włączając Australię).

Brytyjczycy

Potęga Holandii zaczęła zanikać pod koniec XVIII w. Jako reakcja na Wojny Napoleońskie Brytyjczycy zdecydowali się na przejęcie Przylądka. W 1806 roku, w Bloubergstrand, 25 km na północ od Kapsztadu, Brytyjczycy odnieśli zwycięstwo nad Holendrami a kolonia została już na stałe scedowana na rzecz Korony Brytyjskiej 13 sierpnia 1814 roku. Po przejęciu Kapsztadu przez Brytyjczyków i wprowadzeniu przez nich wolnego handlu miasto zaczęło dynamiczniej rozwijać się. W pierwszej połowie XIX wieku, przed otwarciem Kanału Sueskiego brytyjscy oficerowie służący w Indiach spędzali swoje urlopy właśnie w Kapsztadzie.

Handel niewolnikami został zniesiony w 1808 roku a nieliczni już w okolicy Przylądka Khoisanie zostali objęci ochroną prawną (włączając prawo do posiadania ziemi) w 1828 roku. Te posunięcia prawne doprowadziły do rosnącego niezadowolenia Afrykanerów (Białych pochodzenia Holenderskiego) i w konsekwencji do Wielkiego Treku (Great Trek) 1834-40.

Oceń relację