Zaloguj się
Przyłącz się do społeczności miłośników podróży
Twój profil
Wyloguj
Gmina Jeleśnia
Wyświetlono ... razy.
Zawody Narciarskie slalom Gigant o Puchar Wójta luty 2007 ( fot. Beata Gołek)
Ocena 4.0000 z 5.00. 4 głosów oddanych
Beata, 2007-04-02 13:03:25
Rozdanie
Zawody Narciarskie slalom Gigant o Puchar Wójta luty 2007 ( fot. Beata Gołek)
Beata, 2007-04-02 13:02:33
Rozdanie
Zawody narciarskie Slalom Gigant o Puchar Wójta Luty 2007
Beata, 2007-04-02 13:00:00
Zawodnik na trasie zjazdu:)
Fortyfikacje na terenie Gminy Jeleśnia
Ocena 5.0000 z 5.00. 1 głosów oddanych
Beata ( opracowane napodstawie "Fortyfikacje" Piotr Suchanek), 2006-12-19 12:24:17
KONCEPCJA OBRONY POŁUDNIOWEJ GRANICY POLSKI
W rejonie Beskidu Żywieckiego wytypowano dwa środki oporu:
1. Ośrodek oporu Węgierska Górka, zamykając dolinę Soły.
2.Ośrodek oporu Przyborów i Korbelów, zamykający dolinę rzeki Koszarawy i potoku Krzyżówka.
Korbielów - Krzyżowa-Przyborów
Ośrodek umocnień w Korbelowie miał za zadanie zablokowanie drogi od Przełęczy Glinne w kierunku Jeleśni i Żywca. Schrony bojowe zostały wybudowane w południowej części wsi Krzyżowa w miejscu gdzie następuje naturalne zwężenie kotliny potoku Krzyżówka. Z planowanych 5 schronów bojowych do wybuchu wojny wybudowano i częściowo wyposażono 3 obiekty, pod następny wykonano fundament, a pod kolejny rozpoczęto wykonywać wykop. Umocnienia w Przyborowie miały zablokować dolinę rzeki Koszarawy oraz drogę na Jeleśnię i Żywiec od strony wschodniej. Do dnia 1 września wybudowano i częściowo wyposażono 2 schrony bojowe, pod trzeci zrobiono fundament, a pod kolejne dwa rozpoczęto wykopy.
BUDOWA UMOCNIEŃ POLOWYCH
Od wiosny 1939 roku rozpoczęto budowę umocnień polowych. W Korbelowie wykonano dwie linie okopów. Pierwsza zlokalizowana była ok. 50m od przejścia granicznego Glinne (809 m npm) natomiast druga linia ciągnęła się od wzniesienia Gawlasia po wschodniej stronie potoku Glinne Az do drogi i dalej na zachód do wzgórza Za Jurkową, gdzie był zbudowany drewniano-ziemny schron z 1 ckm. Dalej linia ta biegła pod Pilsko (1556,5m npm) gdzie znajdował się posterunek obserwacyjny z 1 ckm mieszczący się w skalno-drewnianym schronie. Od granicy droga była zatarasowana drzewami, pod gajówką zrobiono zaporę z drzew skręconych śrubami. Wokół tej zapory teren był zaminowany. Pole minowe biegło dalej aż do przysiółka Kamienna w Korbelowie. W Krzyżowej zapora przeciwpiechotna biegła od schronu K-1 do K-2 i dalej przez drogę do schronu K-3. W Przyborowie zapora przeciwpiechotna składająca się z trzech rzędów drutów, biegła od schronu P-2 na północ przecinając rzekę Koszarawę i drogę do schronu P-1.
3. BUDOWA SCHRONÓW BOJOWYCH
Po wykonaniu projektu pozycji obronnej regulowano kwestie własności gruntu, wypłacono odszkodowania za zniszczenia, wykupywano teren przeznaczony na budowę schronów. Budowę prowadziły firmy prywatne, saperzy, junacy, grupy fachowców tacy jak: cieśle, zbrojarze, spawacze oraz miejscowa ludność, wszystko pod nadzorem i kierownictwem wojskowym. Wszystkich zatrudnionych przy budowie fortyfikacji obowiązywało zachowanie tajemnicy wojskowej. Zabronione było fotografowanie miejsc budowy, a cały teren był pilnowany dzień i noc.
UZBROJENIE SCHRONÓW BOJOWYCH
1. Armaty przeciwpancerne
Polowa armata przeciwpancerna kalibru 37 mm firmy ?Bofros? została przyjęta w listopadzie 1935 roku jako podstawowa bron tej klasy w Wojsku Polskim. W fortyfikacjach przewidywano zastosowanie armat ppanc. i rozważano możliwość jej zamontowania w strzelnicach schronów bojowych przy wykorzystaniu jarzma czołgowego.
2. Ciężkie karabiny maszynowe
Podstawowym uzbrojeniem schronów bojowych fortyfikacji granicy wschodniej stosowane były ciężkie karabiny maszynowe Browning wz. 30, przy czym w tym samym czasie w uzbrojeniu fortyfikacji granicy wschodniej stosowane były także ckm Maxi wz. 08 (typ niemiecki). Konstrukcja broni była nieskomplikowana, z małą ilością części, bardzo odporna na zanieczyszczenia, łatwa do rozkładania i składnia.
3. Ręczne karabiny maszynowe
Ręczne karabiny maszynowe stanowiły uzbrojenie przeznaczone do bezpośredniej obrony schronów. Broń ta zasilana z magazynka pudełkowego, mieszczącego 20 naboi i wyposażona w dwójnóg z przodu, pod lufą. W fortyfikacjach dodatkowe wyposażanie stanowiła nasadka na komorę zamkową i worek na łuski wystrzelonej amunicji.
4. Karabinki piechoty
Indywidualne uzbrojenie strzeleckie stanowiły w oddziałach fortecznych karabinki Mauser wz.98, ewentualnie wz. 29. W schronach bojowych mogły być wykorzystywane do walki bliskiej ze strzelnic broni ręcznej. Zasilanie broni odbywało się z pięcionabojowego dwurzędowego magazynka pudełkowego, nie wystającego z łoża i ładowanego łódkami.
5. Pistolety wojskowe.
Pistolety wojskowe stanowiły podstawową broń osobista oficerów i podoficerów funkcyjnych oddziałów fortecznych. W schronach bojowych mogły być wykorzystywane do walki bliskiej z kopuł pancernych i strzelnic broni ręcznej.
6. Granaty ręczne
Do obrony bezpośredniej schronów służyły granaty ręczne. Można je było wyrzucać przez specjalne zrzutnie, strzelnice broni ręcznej, otwory kopuł obserwacyjno-bojowych oraz przez otwory wizjerów w drzwiach i zamknięć wyjść ewakuacyjnych.
WYPOSAŻENIE SCHRONÓW BOJOWYCH
1. Pancerne kopuły obserwacyjno-bojowe
Kopuły pancerne były wykonywane jako odlew ze stali wysokostopowej (dodatki chromu i niklu) Kopuły pancerne które miały być zamontowane w Przyborowie i Krzyżowej, maiły mieć średnicę ok.1500 mm, grubość ok. 180 mm, masę ok. 18 ton. Posiadały trzy otwory strzelnicze wyposażone we wkładki przeciwrykoszetowe oraz trzy otwory obserwacyjne. W środku na obrotowej lawecie umieszczony był ckm.
2. Strzelnica armat przeciwpancernych
Jest to płyta staliwna o grubości 85 mm, zabetonowana ścianie razem z konstrukcja kształtowników. W płycie umieszczony jest otwór obserwacyjny ( zakryty szkłem pancernym) oraz wnęka ma jarzmo kuliste, armaty ppanc w kształcie czaszy o średnicy
300 mm.
3. Strzelnica ckm
Jest to prostokątny otwór , oparty na konstrukcji stalowej. U dołu znajduje się stopka z otworem służącym do zamocowania ckm. Na zewnątrz zamontowane są drzwiczki o grubości 25 mm. chroniące strzelnicę gdy nie prowadzono ognia. Otwarcie drzwiczek powodowało rozszczelnienie schronu, jednak przy panującym nadciśnieniu, nie powodowało to zasysania powietrza z zewnątrz.
4. Strzelnice broni ręcznej
Jest to prostokątny otwór o wymiarach 150x200 mm zamykany klapą o grubości 25 mm, uszczelniony wkładką filcową. Mógł służyć jako strzelnica dla rkm, oraz kb. Z racji stosunkowo dużych rozmiarów otworu można było także wyrzucać z niego granaty.
5. Zrzutnia granatów
Jest to prostokątny otwór o wymiarach 150x200 mm zamykany klapą o grubości 25 mm uszczelniony wkładką filcową. Wewnątrz konstrukcji stalowej znajduje się uchylna klapa przeciwwybuchowa. Całość zakończona jest rynną o wymiarach 200x200mm.
6. Wyrzutnia ładunków oświetlających
Jest to prostokątny otwór o wymiarach 500x250 mm, oparty na konstrukcji stalowej, zamykany klapą o grubości 25 mm, uszczelniony wkładką filcową.
Wewnątrz wnęki znajduje się rura o średnicy 50 mm, zabetonowana skośnie w górę, służąca jako lufa do wystrzeliwania ładunków. Na dole wnęki znajduje się rynna, zakończona wylotem służąca do wyrzucania łusek na zewnątrz schronu.
7. Stanowisko do łączności optycznej
Jest to prostokątny otwór o wymiarach 500x250 mm, oparty na konstrukcji stalowej, zamykany klapą o grubości 25 mm, uszczelniony wkładka filcowa. Wewnątrz wnęki znajdują się dwie rury o średnicy 140 mm, które są dokładnie wycelowane w schron bojowy z którym nawiązywano łączność.
SCHRONY BOJOWE REJONU UMOCNIONEGO PRZYBORÓW-KRZYŻOWA
PRZYBORÓW
1. Schron bojowy P-1
Jest to średniej wielkości schron bojowy o odporności C, położony po lewej stronie drogi Przyborów-Koszarawa. Ściany czołowe i boczne mają ok. 1m grubości. Główne uzbrojenie stanowiły ckmy, które prowadziły ogień w stronę wzgórza 640 oraz na wschodnia stronę rzeki Koszarawy. Do ognia czołowego miał służyć ckm, umieszczony w kopule pancernej. Wokół otworu umieszczono worki z piaskiem, ponieważ nie dostarczono kopuły pancernej. Oświetlenie miały zapewniać lampy naftowe, umieszczone we wnękach murów.
2. Schron bojowy P-2
Jest to średniej wielkości schron bojowy o odporności C, zbudowany na stoku wzgórza 883. Ściany czołowa i boczna mają ok. 1m grubości. Główne uzbrojenie stanowiły ckmy które zostały umieszczone w jednej izbie bojowej, a zadaniem ich było blokowanie doliny rzeki Koszarawy. Do prowadzenia ognia czołowego miał służyć ckm umieszczony w kopule pancernej. Wokół otworu umieszczono worki z piaskiem, ponieważ nie dostarczono kopuły pancernej. Wnętrze schronu było gazoszczelne.
3. Schron bojowy P-3
Sądząc po zarysach fundamentu miał to być najmniejszy z istniejących schronów bojowych w rejonie Przyborowa. Usytuowany jest na wschodnim stoku wzgórza Kiczorą 752 m n.p.m. Posiada łączność wzrokową ze schronem P-1 i P-2
KRZYŻOWA
1. Schron bojowy K-1
Jest pośredniej wielkości schron bojowy o odporności C, umieszczony na stoku wzgórza 757. Ściana czołowa ma 1,5 m a boczna 1-1,2 m grubości. Główne uzbrojenie stanowiła armata forteczna ppanc. 37mm oraz ckmy które swym ogniem miały blokować drogę Krzyżowa ? Korbielów. Do ognia czołowego miał służyć ckm umieszczony w kopule pancernej. Wokół otworu umieszczono worki z piaskiem, ponieważ nie zdążono zamontować kopuły pancernej.
2. Schron bojowy K-2
Jest to średniej wielkości schron bojowy umieszczony na stoku wzgórza 757. Ściana czołowa ma 1,5m a boczne 1m grubości. Głównym uzbrojeniem były ckmy, których zadaniem było blokowanie drogi Korbielów - Krzyżowa. Do ognia czołowego miał służyć ckm umieszczony w kopule pancernej. Wokół otworu umieszczono worki z piaskiem, ponieważ nie dostarczono kopuły pancernej. Oświetlenie zapewniały lampy naftowe
3. Schron bojowy K-3
Jest to średniej wielkości schron bojowy o odporności B, który został jednak wzmocniony. Położony jest na stoku wzgórza 725 po zachodniej stronie potoku Krzyżówka. Ściana czołowa ma 1,2m a boczne 1m grubości. Głównym uzbrojeniem były ckmy, których zadaniem było blokowanie ogniem drogi Krzyżowa ? Korbielów. Do ognia czołowego miał służyć ckm, umieszczony w kopule pancernej.
4. Schron bojowy K-4
Wykonano fundament, który został zasypany przez właścicieli działki. Sądząc po wielkości wykopu schron ten wielkością odpowiadał schronowi K-1 i prawdopodobnie maił być wyposażony w armatę ppanc. 37mm.
DZIAŁALNOŚĆ NIEMIECKIEGO WYWIADU
Rozpoczęcie prac fortyfikacyjnych w rejonie Węgierskiej Górki i Jeleśni wiązało się z przemieszczeniem znacznej ilości wojska (bat KOP ?Wklejka? liczył ok. 600 żołnierzy) oraz junaków (64 komp. Liczyła ok.150 junaków), co nie uszło uwadze wywiadu niemieckiego. Dzierżawcą schroniska TTN na Ryniance był Gustaw Pustelnik, agent wywiadu niemieckiego, który przymierzał szlaki turystyczne, badając szerokość górskich dróg oraz wytrzymałość mostów. Obserwował także budowę fortyfikacji w rejonie Węgierskiej Górki oraz Krzyżowej a wiadomości przekazywał za pomocą kurierów do Niemiec. Gdy z końcem sierpnia zgromadzono niezbite dowody wywiadowczej działalności Pustelnika ten zbiegł na teren Słowacji. W sierpniu nad granicą polsko-słowacką zaczęły się pojawiać niemieckie samoloty zwiadowcze, które z biegiem czasu przelatywały na stronę polską na głębokość 2 do 5 kilometrów i bezkarnie fotografowały linię umocnień w Krzyżowej i Przyborowie.
POTYCZKI W REJONIE KORBIELOWA
1 września nad ranem przez przełęcz Glinne w stronę Torbielowa wjechał patrol niemieckich motocyklistów. Został jednak zatrzymany przez żołnierzy bat. KOP ?Wilejka? ze stanowiska ogniowego mieszczącego się na wzgórzu za Jurkową.
W godzinach porannych wysłano patrol zwiadowców w rejon Pilska, aby sprawdzić co dzieje się na słowackiej stronie. Podczas powrotu zginął kpr. Basik Franciszek, omyłkowo ostrzelany przez placówkę pod Pilskiem.
Około południa nad Krzyżową nadleciał niemiecki samolot zwiadowczy, który został ostrzelany przez obsadę schronu bojowego K-1 oraz żołnierzy z okopów. Został on uszkodzony i silnie dymiąc przeleciał nad Górą Westką na stronę Słowacji.
Wieczorem 2 września bat. KOP ?Wklejka? , 152 Kompania Forteczna ?Jeleśnia? , zostały wycofane do Jeleśni i transportem kolejowym przewiezione do stacji Stronie koło Wadowic.
LOSY SCHRONÓW BOJOWYCH PO WALKACH
Po zakończenia kampanii wrześniowej zdemontowano wszystkie elementy metalowe (drzwi pancerne, drzwi gazoszczelne, podstawy do ckm, itp.) Rozebrano także ogrodzenie z desek, a rowy strzeleckie, które były na polach uprawnych, zniwelowano. Niemcy zdemontowali także zapory przeciw piechotne, a druty konfiskowano nawet u okolicznych gospodarzy, którzy usiłowali je ukryć. Zdemontowano również kolejkę wąskotorową, a z drogi do przełęczy Glinne usunięto zapory drewniane.
W czasie okupacji Niemcy nie interesowali się specjalnie opuszczonymi schronami. Jednak w 1945 roku, gdy Armia Czerwona zbliżała się w okolice Jeleśni, to schrony w Krzyżowej zostały obsadzone jednostkami węgierskimi, które po ruszeniu frontu wycofały się bez walki.
TURYSTYKA
Schrony bojowe w Przyborowie i Krzyżowej znajdują się w atrakcyjnym górskim terenie. Istnieje możliwość odbycia wycieczki pieszej lub rowerowej (tylko Przyborów) śladem fortyfikacji.
W Krzyżowej trasę zwiedzania rozpoczynamy od budynku Ochotniczej Straży Pożarnej. Idziemy w górę drogą asfaltową ok. 100m która zmienia się w drogę polną i skręca wlewo a po ok. 150m w prawo do góry.
Po przejściu kolejnych 100m po lewej stronie znajduje się schron bojowy K-2. następnie skręcamy w prawo na południowy wschód idziemy pod linią wysokiego napięcia i po przejściu ok. 300m dochodzimy do schronu bojowego K-1 z pod którego roztacza się piękny widok na Pilsko.
Schodzimy prosto granicami pól w dół i wychodzimy na drogę asfaltową która prowadzi do remizy OSP. Wychodzimy na drogę główną i kierujemy się w stronę Jeleśni ok. 200m i skręcamy w boczną drogę w lewo.
Idąc pod górę ok. 300m dochodzimy do dużego piętrowego białego budynku. Od tego miejsca skręcamy na północ w stronę Jeleśni i po przejściu ok. 200m dochodzimy do kępy drzew w śród których ukryty jest schron bojowy K-3. Wracamy tą samą droga do szosy głównej.
W Przyborowie zwiedzanie rozpoczynamy od schronu bojowego P-1 który znajduje się za piekarnią.(UWAGA, schron ten znajduje się na ternie prywatnym i należy uzgodnić zwiedzanie z właścicielem, pilnuje go groźny pies.)
Po wyjściu na drogą główną kierujemy się w stronę kościoła, i po przejściu mostu na rzece Koszarawie skręcamy w prawo w boczną drogę asfaltową. Po przejściu ok. 300m podchodzimy w górę ok. 100m i dochodzimy do schronu bojowego P-2. Aby dojść do fundamentu schronu bojowego P-3 musimy zejść w dół przekroczyć potok górski( po kamieniach) idziemy w górę polną drogą przy której postawiona jest kapliczka. Po przejściu ok. 200m skręcając w prawo dochodzimy do miejsca gdzie w śród lasu brzozowego znajdują się zarośnięte trawa fundamenty schronu bojowego P-3.
Istnieje możliwość wędrówki pieszej z Krzyżowej od schronu bojowego K-1 do Przyborowa do fundamentów schronu bojowego K-3 przez przełęcz pomiędzy szczytami Kiczora 752 m n.p.m. i Stryk 732 m n.p.m., ale należy zaopatrzyć się w kompas i mapę, gdyż idzie się całkowicie nie oznakowanymi ścieżkami leśnymi.
Redyk w Korbielowie
Beata, 2006-11-09 14:47:46
(fot.Beata Gołek)
Redyk w Korbielowie
Beata, 2006-11-09 14:46:41
(fot.Beata Gołek)
Kolejka na Halę Szczawiny
Beata, 2006-11-09 14:42:36
(fot.Beata Gołek)
Tęcza
Beata, 2006-11-09 14:36:33
Tęcza!!! ( fot. Beata Gołek)
Rajd Kony w Korbielowie
Beata, 2006-11-09 14:33:24
I Rajd Konny odbył się 30.04.2006r. Mam nadzieję że w 2007r. bedzie następny!!!
Militaria
Ocena 5.0000 z 5.00. 7 głosów oddanych
maruda, 2006-11-04 16:02:09
Na terenie Gminy Jeleśnia w Krzyżowej znajdują się dwa bunkry wojskowe zachowane w dobrym stanie. Warto je zwiedzić będąc w okolicy. Naprawdę warto:)
Schowaj komentarze << (3)
Lo+gin:
Jeśli ktoś z was bendzie w jeleśni niech wstompi do kościola pod wezwaniem św wojciecha kościul zabytkowy warto go obejrzeć od śrotka sczegulnie teraz gdy jest po konserwacji ołtarzy i churu w okolicy kośćioła znajduje sie zabytkowa kapliczka na polach ok 300metrów od kościola .
Stanis%C5%82aw:
Dobrze że ktoś o tym wspomniał
eldorado:
interesuje sie tymi sprawami ta informacja jest dla mnie bardzo przydatna w następny weekend pojadę zwiedzić bunkry :)
Kościół
Ocena 5.0000 z 5.00. 4 głosów oddanych
Beata, 2006-11-02 11:14:44
W latach 1693 - 1702 powstał w Jeleśni kościół murowany, barokowy, jednonawowy. W roku 1695 ks. Sebastian Szałdrzyński, naonczas pleban jeleśniański, w miejsce drewnianego - zmurował przedni chór kościoła. W roku 1709 Jakub Słowik, pisarz prawa wołoskiego w Żywcu ufundował ołtarz boczny świętego Mateusza Apostoła. Obecny kościół został powiększony przez dobudowanie naw bocznych i wieży staraniem księdza Ignacego Pawluszkiewicza w latach 1778 - 1785. Ignacy Pawluszkiewicz pochodził ze słynnego rodu Pawlusów, którzy posiadali swoje dobra na terenie dzisiejszego Zabłocia w części zwanej "Pawlusie".
W jeleśniańskim kościele znajduje się kilka cennych zabytków sztuki.
Obok kościoła zachował się fragment dawnego cmentarza przykościelnego. Znajduje się tam 10 płyt nagrobnych kamiennych z zachowanymi napisami i kilkanaście nagrobków, a wśród nich nagrobek Artura Zipsera miejscowego nauczyciela zmarłego w 1881 roku oraz Józefa Łazarskiego również nauczyciela szkoły ludowej w Jeleśni, który ponadto piastował godność posła do sejmu krajowego galicyjskiego we Lwowie oraz wiceprzewodniczącego Rady Powiatowej w Żywcu. Miał trzech wybitnych synów - Józefa - farmakologa, profesora i rektora UJ, Mieczysława -matematyka, profesora i rektora szkoły Politechnicznej we Lwowie i Stanisława - adwokata, a po ojcu posła do sejmu krajowego i Rady Państwa we Lwowie. Obok, pod ścianą zachodnią 4 grobowce miejscowych księży z XX stulecia.
Schowaj komentarze << (3)
mruwa2:
nawet spox okolica i warto tu przyjechać
niunia:
Fajne fotki piękna okolica i ciekawy materiał :)
Kordian:
Bardzo ciekawie i czytelna informacja
Foto
Beata, 2006-11-02 11:13:10
Kościół Św.Wojciecha W Jeleśni ( fot.Beata Gołek)
Foto
Beata, 2006-11-02 11:04:38
Wodospad w Sopotni Wielkiej ( fot. Beata Gołek)
Foto
Beata, 2006-11-02 11:02:30
Widok na Babią Górę
Schowaj komentarze << (2)
stokrotka:
Cudowne miejsce na wypoczynek i przygode z naturą bez względu na pore roku
zo%C5%9Bka:
piekne widoki
Gmina Jeleśnia
Beata, 2006-11-02 11:01:36
Widok z Hali Miziowej
Foto
Guest, 2006-11-02 11:00:11
Stara Karczma W Jeleśni (Fot. Beata Gołek)
Schowaj komentarze << (3)
Lo+gin:
w jeleśni co roku w śierpńiu jest organizowana impreza pod nazwom dni jeleśni kolo urzendu gminy na końcu karzdego dnia grajom polskie zespoly rocowe dwa lata temu byl kukiz i piersi w tym roku byla armia co dwa lata organizowana jest wystawa łowiecka w sali gok tak że serdecznie zapraszam do jeleśni.
nudziara:
a jedliście może jabłecznik na ciepło - to dopiero przysmak
jojojojo:
w tej karczmie podają przepyszne przysmaki regionalne
palce lizać
polecam
Gmina Jeleśnia Zaprasza
Ocena 5.0000 z 5.00. 1 głosów oddanych
Beata, 2006-11-02 10:45:49
PANORAMA MIEJSCOWOŚCI GMINY JELEŚNIA
W skład gminy Jeleśnia wchodzi 9 miejscowości poza Jeleśnią, Korbielów, Krzyżowa, Krzyżówki, Mutne, Pewel Wielka, Przyborów, Sopotnia Mała i Sopotnia Wielka. W panoramie miejscowości prezentujemy także Koszarawę jako miejscowość sąsiedzką, przez którą przebiega szereg szlaków turystycznych zaczynających się na terenie wsi tworzących gminę Jeleśnia.
Jeleśnia
Jeleśnia jest rozległą wsią gminną położoną w północnej części Beskidu Żywieckiego rozciągająca się wzdłuż rzeki Koszarawy, która w tym miejscu zmienia dotychczasowy kierunek biegu z północnego na zachodni tworząc spore zakole. W Jeleśni z Koszarawą łączą się jej boczne dopływy takie jak potok Sopotnia, Kamienny i Pewlica. Miejscowość generalnie ciągnie się wzdłuż drogi na odcinku około 6 km w terenie położonym od 450 - 480 m n.p.m. Przez Jeleśnie miał przebiegać dawny szlak transportowy nazywany traktem miedziowym łączącym ziemie Małopolski i Węgier. Z chwilą włączenia Galicji w skład ziem cesarstwa Austro-Węgier w 1772 roku droga ta nabrała znacznie większego znaczenia, dojechać można było nią aż do Wiednia. Jeleśnia posiada dwa centra, z których jedno znajduje się w południowej części miejscowości i zlokalizowane jest wokół kościoła i Starej Karczmy. W odległości około 200 m od rynku znajduje się siedziba Urzędu Gminy. Drugie centrum handlowe zlokalizowane jest w północnej części wsi i skupione jest w okolicy dworca PKP. Jeleśnię można zaliczyć do głównych miejscowości turystycznych Beskidu Żywieckiego gdzie przyjeżdżający turysta znajdzie doskonałe warunki do zakwaterowania i wyżywienia, zaczynają się tu drogi i szlaki turystyczne wiodące w kierunku Pilska i Babiej Góry. Obecny herb miejscowości to sylwetka jelenia z okazałym wieńcem rogów na głowie i gałązką liści dębowych w pysku. Najstarszy znak identyfikacyjny z pieczęci gminnej pochodzący z 1850 roku przedstawiał wizerunek urny na postumencie. Jeleśnia na przestrzeni dziejów zasłynęła z wielu wybitnych obywateli. Na wymienienie zasługuje jeden z pierwszych chłopskich parlamentarzystów wybrany do Sejmu krajowego we Lwowie w 1883 roku, którym został Wojciech Mizia. Tu także żył Józef Juraszek powszechnie nazywany "Ślopkiem", samorodny chirurg, nastawiacz złamanych kości i znachor. Sława o jego nieprzeciętnych umiejętnościach dotarła za przyczyną żywieckich Habsburgów, których leczył wcześniej, na dwór cesarstwa Austro-Węgier, dokąd sprowadzono "Ślopka" aby wydobył z choroby i dolegliwości samego cesarza Franciszka Józefa, który uległ poważnemu defektowi podczas upadku z konia. Jeleśnia posiada szeroko znany poza granicami gminy i regionu cieszący się dużą popularnością kabaret "U bacy". Na terenie miejscowości do dnia dzisiejszego rozwija się kultura ludowa czego dowodem jest działalność artystów ludowych w takich dziedzinach jak malarstwo, rzeźba, korzenioplastyka, haft na tiulu, bibułkarstwo i kowalstwo artystyczne. Jeleśnia i szereg miejscowości sąsiedzkich za sprawą twórczości literackiej krakowskiego pisarza okresu przed i powojennego Jalu Kurka weszła na karty literatury. Więcej informacji w tej kwestii znajdzie czytelnik w rozdziale pt. "Jeleśnia na kartach literatury"
Korbielów
Jest rozległą wsią turystyczną położoną w dolinie potoku Kamienna i potoku Glinnego rozciągającą się od 560 do 630 m n.p.m. Południowo-wschodnią granicę miejscowości stanowi wybitny masyw Pilska, który dzięki doskonałemu zagospodarowaniu w infrastrukturę narciarską w postaci orczykowych wyciągów narciarskich, wyciągu krzesełkowego, tras zjazdowych zaliczany jest obecnie do głównych ośrodków sportów zimowych Polski, który śmiało może konkurować ze Szczyrkiem czy Zakopanym. Atuty turystyczne miejscowości od 1995 roku zostały w znaczący sposób powiększone poprzez fakt uruchomienia na przełęczy Glinne drogowego przejścia granicznego. Przejście to umożliwia najkrótszy dojazd do Bratysławy czy Budapesztu, ale skraca także drogę o 40 km mieszkańcom Żywiecczyzny udającym się do Zakopanego. Połączenie drogowe pomiędzy Korbielowem a przygranicznym rejonem Słowacji jest powrotem do dawnego szlaku komunikacyjnego nazywanego traktem miedziowym, którym odbywała się wymiana handlowa pomiędzy Polską a Węgrami. Jest także Korbielów obok Rychwałdu, Przyłękowa, Jasnej Górki, Ślemienia i Rajczy ważnym ośrodkiem kultu maryjnego na Żywiecczyźnie. Dzieje się to za sprawą cudownego obrazu Matki Boskiej Pani Korbielowskiej słynącej łaskami. Obraz ten pochodzi ze świątyni ojców dominikanów w Bohorodczanach na dawnych kresach wschodnich w diecezji lwowskiej. Wykonany został w 1691 roku i w 250 rocznicę powstania i pierwszych łask opatrzności Bożej wyproszonych przed cudownym wizerunkiem miał być w 1941 roku koronowany papieskimi koronami. Zamiar ten udaremniony został wybuchem II wojny światowej. Kościół w Korbielowie pw. Matki Boskiej Królowej Aniołów wybudowano w latach 1931-36. Od 1958 roku posługę kapłańską sprawują tutaj ojcowie dominikanie. Przy kościele okazały dom zakonny tego zgromadzenia. Od 1993r. Korbielów stał się samodzielna parafią wyodrębnioną z parafii Jeleśnia. Z Korbielowa prowadzi szereg szlaków turystycznych na Halę Miziową i w kierunku Babiej Góry. Najstarsza pieczęć wsi przedstawia wizerunek pucharka na podstawce i pochodzi z 1894 roku.
Krzyżowa
Położona jest w dolinie potoku Kamienna na wysokości od 480-550 m n.p.m. i rozciąga się wzdłuż drogi na odcinku około 5 km pomiędzy Jeleśnią a Korbielowem. Wieś od zachodu otacza wzniesienie Krzyżowej (725 m) zaś od wschodu Kiczory (757 m). Na terenie Krzyżowej znajduje się placówka Urzędu Pocztowego, kilka sklepów, restauracja "Nad Miodowcem" oraz zajazd "Pstrąg". Nie ma w Krzyżowej domów wczasowych, a skromna baza noclegowa opiera się na kwaterach prywatnych. Przez Krzyżową biegnie znakowany na żółto szlak turystyczny wiodący przez Stryk (732 m), Wierch Jabłonki (701 m), Przyborówkę (883 m) do Przyborowa oraz szlak czarny prowadzący w kierunku Hali Miziowej.
Piękno przyrody i krajobrazu nie ustępuje miejscowościom sąsiednim stąd też zapewne w najbliższej przyszłości turystyczna rola Krzyżowej niechybnie wzrośnie. W swojej kilku wiekowej historii bywało, że Krzyżowa była samodzielną gminą. Zachowana pieczęć z 1850 roku przedstawiała w wolnym polu wzgórze a na nim symetrycznie rozmieszczonych pięć krzyży. Ponadto Krzyżową przecinał znany już w średniowieczu trakt handlowy wiodący w kierunku Słowacji i Węgier.
Krzyżówki
Położone są w pięknym, uroczym i dzikim krajobrazie u stóp Beskidu Krzyżowskiego (923 m). Krzyżówki obszarowo sąwsią stosunkowo bardzo małą. Położone są w źródliskowej części potoku Krzyżówka na wschód od Korbielowa. Przez Krzyżówki przebiega czarny szlak turystyczny zaczynający się w Korbielowie i biegnący przez szereg wzniesień i przełęczy aż do Mendralowej i Hali Kamieńskiego. Szlak ten stanowi alternatywę głównego szlaku beskidzkiego wyznakowanego kolorem czerwonym biegnącego aż do schroniska na Markowych Szczawinach. Atutem tego podejścia są niezwykle piękne i rozległe panoramy widokowe, które możemy podziwiać na trasie wędrówki.
Mutne
Mutne jest niewielką wioską wciśniętą w głęboka dolinę potoku Mutniańskiego rozłożoną u stóp pasma Pewelskiego. Ze względu na swoje uboczne położenie od głównych szlaków komunikacyjnych ale także fakt, że Mutne omijają wytyczone szlaki turystyczne miejscowość nie odgrywa znaczenia turystycznego i letniskowego. Mutne może być miejscem organizacji ciekawych wycieczek rowerowych, godnych polecenia rowerzystom.
Pewel Wielka
Jest rozległą wsią położoną na pograniczu Pasma Pewelskiego i Beskidu Żywieckiego (Pasmo Jałowieckie). Rozciąga się wzdłuż drogi lokalnej relacji Jeleśnia-Sucha Beskidzka, w dolinie potoku Pewlica, na wysokości 460-480 m n.p.m. Wieś posiada połączenie kolejowe.
Pewel Wielka jest żywym ośrodkiem kultury ludowej, w szczególności słynie z kapeli ludowej braci Byrtków oraz jako ośrodek wyrobu drewnianych zabawek ludowych jak karuzele, koniki, ptaszki, konie drewniane na biegunach. Przez wieś przebiega fragment żółtego szlaku turystycznego z Jeleśni przez Janikową Grapę, Zwaliska, Bąków do Gachowizny. Pewel Wielka jest miejscowością godną polecenia do odwiedzenia turyście przebywającemu na terenie gminy Jeleśnia. Z Pewlą Wielką związane są też najstarsze ślady działalności hutniczej, pozyskania i wytopu darniowej rudy żelaza za przyczyną zbudowanej tu huty żelaza, która pracowała do 1679 roku. Pieczęć z 1817 r. przedstawia pawia z podkową w dziobie i jest najstarszym znakiem herbowym miejscowości.
Przyborów
Położony jest wzdłuż rzeki Koszarawy na wysokości 490-550 m n.p.m. Przez szereg ostatnich dziesięcioleci administracyjnie przynależał do gminy Koszarawa. Z dniem 01.01.2001 r. stał się częścią gminy Jeleśnia. Z Przyborowa biegną dwa szlaki turystyczne. Szlak oznakowany kolorem zielonym z Moczarek do Hali Mendralowej, stad można dalej wędrować w kierunku Babiej Góry oraz szlak koloru żółtego na Lasek (868 m). Przyborów ostatnimi laty stał się szeroko znany w kraju jak i za granicą za sprawą przedsiębiorstwa "Runo" producenta wełnianej leczniczej pościeli i innych akcesoriów leczniczych i odzieżowych. Najstarsza zachowana pieczęć Przyborowa z połowy XIX wieku przedstawiała koronę pięciopałkową. Od 1983 r. Przyborów posiada status samodzielnej parafii. W latach 1983-1987 powstał w Przyborowie kościół parafialny pw. św. Królowej Jadwigi.
Sopotnia Mała
Usytuowana jest na południowy-zachód od Jeleśni, w dolinie potoku Sopotnia i rozciąga się w terenie na wysokości od 480-550 m n.p.m. Zachodnią granicę wsi stanowi rozległy masyw Romanki (1366 m), który oddziela ją od Sopotni Wielkiej.
Sopotnia Mała liczy około 1,3 tys. mieszkańców. Stąd biegnie niebieski szlak turystyczny na Romankę i w przeciwną stronę, którym dotrzeć możemy do centrum Żywca.
Dawne góralskie tradycje pasterskie kultywuje zespół Romanka. We wsi istnieje możliwość wynajmu noclegów na kwaterach prywatnych.
Wizerunek dawnej pieczęci wioski przedstawiał trąbkę z ustnikiem skierowanym na lewo co zapewne miało akcentować fakt, że mieszkańcy Sopotni Małej angażowani byli w charakterze naganiaczy w polowaniach organizowanych przez Habsburgów.
Sopotnia Wielka
Położona jest w rozległej dolinie tworzonej przez potok o tej samej nazwie, na wysokości 550 m n.p.m. Wschodnią granicę miejscowości wyznacza kulminacja Romanki i Kotarnicy zaś zachodnią granicę tworzy grzbiet Buczynki, Łabysówki i Krzyżówki. Z Sopotni Wielkiej prowadzi szereg szlaków turystycznych a mianowicie znaki niebieskie wiodą na Rysiankę, zielone na Halę Miziową, żółte do Przełęczy Przysłopy i czarne na Kotarnicę położoną w masywie Romanki. Turysta przybywający do Sopotni Wielkiej znajdzie szereg możliwości zakwaterowania, miedzy innymi w Domu Wczasowym "Kordon", w kilku pensjonatach i na kwaterach prywatnych. W Sopotni Wielkiej do dnia dzisiejszego zachowały się dawne tradycje bibułkowego kwiaciarstwa polegające na układaniu barwnych kompozycji kwiatowych w formie bukietów i wieńców.
Dawna pieczęć gminna Sopotni z 1850 r. przedstawia wizerunek zwierzęcia czworonożnego zwróconego głową na lewo. Nieco późniejsza wersja tej pieczęci konkretyzuje wizerunek zwierzęcia, które występuje w postaci sylwetki lwa.
Schowaj komentarze << (5)
sebo2310
eee tam, gmina naruszewo lepsza, tyle pisania i na nic
Pawe%C5%82ek:
mi też się podoba, ale przydało by sie więcej fotek
Darkus:
Beatko dobra robota
Gratulacje
milusia:
wyczerpujące rzetelne informacje tylko troche za sztywne - moja rada więcej luzu