Gmina Koźmin Wielkopolski
Wyświetlono ... razy.
Koźmin Wielkopolski - zamek królewski
Ocena 1.0000 z 5.00. 1 głosów oddanych
JacekBednarek, 2006-06-05 14:58:07
Źródło informacji: Zamki polskie
Opracowane przez Jacka Bednarka.
Koźmiński zamek ulokowano ok. 60 metrów od nieistniejących już murów miejskich i ok. 150 metrów na południowy zachód od Rynku, od którego dawniej oddzielał go staw. Warownia w swej pierwotnej formie stanowiła ceglane założenie na planie krótkiego prostokąta, wzmocnione trzema ukośnymi przyporami na narożach i małą wieżą-przyporą w narożniku północno zachodnim. Przy murze północnym ustawiono kwadratową wieżę bramną o boku około 9 metrów. Zabudowę wewnętrzną tworzył piętrowy gmach na planie kątownika, posiadający łącznie dziesięć izb mieszkalnych. Całość z dziedzińcem zajmowała powierzchnię ok. 1200 metrów kwadratowych. W latach 1419-49 Mościc Przetpełkowic rozbudował zamek, kazał wówczas opłaszcować wieżę północno-zachodnią, która uzyskała formę zniekształconego koła, a do wieży bramnej polecił dodać czworoboczne przedbramie, flankowane dwiema cylindrycznymi basztami o średnicy 6 metrów każda.
W obecnym stanie zamek to pokryta tynkami budowla, składająca się z trzech domów ustawionych w otwartą od zachodu podkowę. Jej kubatura liczy około 15 tysięcy metrów sześciennych i składa się na nią ponad 100 pomieszczeń ulokowanych na czterech kondygnacjach. Najważniejszym i jedynym dobrze zachowanym reliktem średniowiecznych czasów jest oktogonalna wieża, zwieńczona nieładnym neobarkowym hełmem. Oprócz niej częściowo zachowały się fosy, a także fragmenty dawnego przedbramia i osłaniających go wieżyczek. Założenie prezentuje się bardzo efektownie od strony wjazdowej na dziedziniec, ale z pozostałych perspektyw już niekoniecznie. Aktualnie funkcjonuje tutaj Zespół Szkół Rolniczych, a w zamkowej wieży działa niewielkie Muzeum Ziemi Koźmińskiej. W pięciu (?) muzealnych salach zgromadzono księgi miejskie, pieczęcie, eksponaty dotyczące Powstania Wielkopolskiego i Wiosny Ludów, kopie portretów trumiennych, obrazy przedstawiające zamek w różnych epokach, zbiory dotyczące Sokoła Koźmińskiego, Ochotniczej Straży Pożarnej, Związku Hallerczyków, stare maszyny do pisania i inne. Muzeum otwarte jest w każdą środę w godzinach 16.00-18.00 oraz w jedną niedzielę miesiąca. Dla grup istnieje możliwość zwiedzania ekspozycji w innym terminie.
Koźmin Wielkopolski leży przy trasie 42 łączącej Bydgoszcz z Wrocławiem (mapka). Dogodne połączenia zapewniają autobusy PKS oraz kursujące z rzadka pociągi, głównie z kierunku Kalisza, Wrocławia i Poznania. Parking darmowy na Rynku. (2002)
Lista wszystkich gmin
